Việt Nam Sắp Dẫn Đầu Xuất Khẩu Sầu Riêng, Cạnh Tranh Trực Tiếp Với Thái Lan

Ngành xuất khẩu sầu riêng Việt Nam đang chứng kiến bước tăng trưởng vượt bậc khi thị phần tại thị trường Trung Quốc liên tục mở rộng. Chỉ sau hơn hai năm được phép xuất khẩu chính ngạch, sầu riêng Việt Nam đã nhanh chóng vươn lên trở thành đối thủ cạnh tranh trực tiếp với Thái Lan – quốc gia giữ vị trí số một về xuất khẩu sầu riêng suốt nhiều năm qua.

Theo các số liệu mới nhất, Việt Nam đang tiến rất gần đến vị trí dẫn đầu xuất khẩu sầu riêng sang Trung Quốc, mở ra cơ hội lớn cho ngành nông sản và hàng triệu nông dân trồng sầu riêng trong nước.

Thị phần sầu riêng Việt Nam tại Trung Quốc tăng mạnh

Trong 11 tháng đầu năm 2025, Trung Quốc đã chi khoảng 7,2 tỷ USD để nhập khẩu hơn 1,79 triệu tấn sầu riêng từ các quốc gia Đông Nam Á. Đây tiếp tục là thị trường tiêu thụ sầu riêng lớn nhất thế giới, đóng vai trò then chốt trong chiến lược xuất khẩu của các nước trong khu vực.

Đáng chú ý, Việt Nam chiếm khoảng 49% tổng khối lượng sầu riêng nhập khẩu vào Trung Quốc, tương đương gần một nửa thị trường. Trong khi đó, Thái Lan – quốc gia từng nắm giữ thế độc quyền – hiện chiếm khoảng 50,4% về khối lượng. Khoảng cách giữa hai nước đang thu hẹp rõ rệt và được đánh giá là “sát nút”.

Về giá trị kim ngạch, sầu riêng Việt Nam chiếm khoảng 45% tổng giá trị nhập khẩu, trong khi Thái Lan chiếm hơn 54%. Tuy vẫn thấp hơn về giá trị, nhưng tốc độ tăng trưởng của Việt Nam đang nhanh hơn đáng kể, cho thấy tiềm năng vượt lên trong thời gian ngắn.

Lợi thế giúp sầu riêng Việt Nam bứt phá

Một trong những yếu tố quan trọng giúp xuất khẩu sầu riêng Việt Nam tăng trưởng mạnh là lợi thế địa lý. Việt Nam có đường biên giới dài với Trung Quốc, giúp thời gian vận chuyển sầu riêng ngắn hơn, chi phí logistics thấp hơn so với Thái Lan – quốc gia phải vận chuyển chủ yếu bằng đường biển.

Bên cạnh đó, chất lượng sầu riêng Việt Nam ngày càng được cải thiện, đáp ứng tốt các tiêu chuẩn khắt khe của thị trường Trung Quốc. Các giống sầu riêng như Ri6, Dona được người tiêu dùng Trung Quốc đánh giá cao nhờ hương vị béo, thơm và độ ngọt ổn định.

Ngoài ra, việc đầu tư mạnh vào hệ thống kho lạnh, bảo quản sau thu hoạch và chuỗi logistics đã giúp sầu riêng Việt Nam giữ được chất lượng tốt khi đến tay người tiêu dùng. Đây là yếu tố then chốt trong bối cảnh Trung Quốc ngày càng siết chặt tiêu chuẩn nhập khẩu nông sản.

Sự thay đổi trong chiến lược nhập khẩu của Trung Quốc

Trung Quốc hiện không chỉ tìm kiếm nguồn cung lớn mà còn ưu tiên các đối tác có khả năng giao hàng nhanh, ổn định và linh hoạt theo mùa vụ. Việt Nam đáp ứng tốt các yêu cầu này nhờ vị trí gần, sản lượng tăng nhanh và khả năng thu hoạch rải vụ.

Nhiều doanh nghiệp Trung Quốc cũng cho biết họ tăng cường nhập khẩu sầu riêng từ Việt Nam để đa dạng nguồn cung, giảm phụ thuộc vào một quốc gia duy nhất. Điều này vô hình trung tạo điều kiện cho sầu riêng Việt Nam mở rộng thị phần một cách bền vững.

Những thách thức cần vượt qua

Dù triển vọng rất tích cực, ngành xuất khẩu sầu riêng Việt Nam vẫn đối mặt với không ít thách thức. Trước hết là vấn đề kiểm soát chất lượng và an toàn thực phẩm, đặc biệt liên quan đến dư lượng thuốc bảo vệ thực vật và truy xuất nguồn gốc.

Ngoài ra, tình trạng mở rộng diện tích trồng sầu riêng quá nhanh tại một số địa phương có thể dẫn đến rủi ro dư cung trong tương lai nếu không được kiểm soát tốt. Giá sầu riêng trong nước từng có thời điểm biến động mạnh, ảnh hưởng đến thu nhập của nông dân.

Bên cạnh đó, Việt Nam hiện vẫn phụ thuộc lớn vào thị trường Trung Quốc. Việc đa dạng hóa thị trường xuất khẩu sang các nước khác như Hàn Quốc, Nhật Bản hay châu Âu vẫn còn nhiều hạn chế do khác biệt về khẩu vị và tiêu chuẩn nhập khẩu.

Triển vọng trở thành nước xuất khẩu sầu riêng số một

Các chuyên gia nhận định rằng, nếu tiếp tục duy trì tốc độ tăng trưởng hiện tại và kiểm soát tốt chất lượng, Việt Nam hoàn toàn có khả năng vượt Thái Lan để trở thành quốc gia dẫn đầu về xuất khẩu sầu riêng sang Trung Quốc trong vài năm tới.

Điều này không chỉ mang lại nguồn thu lớn cho ngành nông nghiệp mà còn góp phần nâng cao vị thế của nông sản Việt Nam trên thị trường quốc tế. Sầu riêng đang trở thành một trong những mặt hàng xuất khẩu tỷ USD, đóng vai trò quan trọng trong chiến lược phát triển nông nghiệp bền vững.

Xem thêm tại: