Nội Dung
Trong bối cảnh Trung Quốc là đối tác thương mại lớn hàng đầu của Việt Nam, việc giao tiếp và làm việc hiệu quả với đối tác Trung Quốc đóng vai trò then chốt trong sự thành công của các doanh nghiệp, cá nhân kinh doanh và đơn vị xuất nhập khẩu. Tuy nhiên, do khác biệt về văn hóa, tư duy, phong cách làm việc và ngôn ngữ, không ít doanh nghiệp Việt gặp khó khăn, hiểu lầm hoặc thất bại trong quá trình hợp tác.
Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ văn hóa giao tiếp của người Trung Quốc, những điều nên và không nên khi làm việc, cũng như các bí quyết thực tế để xây dựng mối quan hệ hợp tác bền vững, lâu dài và hiệu quả.
Trung Quốc không chỉ là “công xưởng của thế giới” mà còn là thị trường có:
Hệ sinh thái sản xuất – thương mại đa dạng
Số lượng nhà cung cấp lớn
Tốc độ ra quyết định nhanh
Tư duy kinh doanh rất thực tế
Tuy nhiên, người Trung Quốc đề cao mối quan hệ hơn hợp đồng, coi trọng chữ “tín” nhưng lại có cách thể hiện khác với phương Tây. Nếu không hiểu đúng:
Dễ bị hiểu nhầm thái độ
Đàm phán không hiệu quả
Mất cơ hội hợp tác lâu dài
Phát sinh rủi ro trong giao dịch
Do đó, nắm vững cách giao tiếp và làm việc với đối tác Trung Quốc là lợi thế cạnh tranh quan trọng.
“Guanxi” là khái niệm cốt lõi trong văn hóa Trung Quốc, thể hiện mạng lưới quan hệ cá nhân và sự tin cậy lẫn nhau.
Trong kinh doanh:
Làm ăn lâu dài quan trọng hơn lợi nhuận ngắn hạn
Quan hệ tốt giúp xử lý vấn đề linh hoạt hơn
Được ưu tiên giá, tiến độ, hỗ trợ
👉 Vì vậy, đừng chỉ tập trung vào hợp đồng, hãy đầu tư vào xây dựng mối quan hệ.
Người Trung Quốc rất coi trọng “thể diện”:
Không thích bị chỉ trích trực tiếp
Không thích bị từ chối thẳng thừng trước đám đông
Không thích bị làm mất mặt trong đàm phán
Khi giao tiếp:
Tránh nói “không” quá trực diện
Góp ý nên khéo léo, riêng tư
Giữ thái độ lịch sự, tôn trọng
Người Trung Quốc thường:
Trả lời vòng vo
Dùng các cụm từ như “để xem lại”, “có thể”, “nghiên cứu thêm”
Tránh từ chối trực tiếp
👉 Điều này không có nghĩa là họ đồng ý. Bạn cần:
Xác nhận lại bằng văn bản
Hỏi kỹ các mốc thời gian, điều kiện cụ thể
WeChat là công cụ giao tiếp số 1 tại Trung Quốc:
Dùng cho công việc, ký kết, gửi file
Phản hồi nhanh hơn email
Thể hiện sự “hiện diện” và thiện chí
Lưu ý khi dùng WeChat:
Trả lời nhanh, gọn
Tránh nhắn tin quá dài
Hạn chế dùng biểu cảm không phù hợp trong công việc
Nếu không dùng tiếng Trung, hãy:
Dùng tiếng Anh đơn giản
Tránh câu dài, nhiều ẩn ý
Tránh từ ngữ mang tính cảm xúc
Với các thông tin quan trọng:
Giá cả
Số lượng
Thời gian giao hàng
Điều khoản thanh toán
👉 Luôn xác nhận lại bằng văn bản.
Người Trung Quốc đánh giá cao:
Sự kiên nhẫn
Thái độ khiêm tốn
Sự linh hoạt
Tránh:
Tỏ ra nóng vội
Ép quyết định quá nhanh
So sánh họ với đối tác khác
Trước khi đàm phán, bạn nên chuẩn bị:
Thông tin về công ty đối tác
Sản phẩm, năng lực sản xuất
Giá thị trường
Phương án dự phòng
Chuẩn bị tốt giúp:
Tăng sự tự tin
Tránh bị động
Dễ đạt thỏa thuận hơn
Với đối tác Trung Quốc:
Giá ban đầu thường chưa phải giá cuối
Đàm phán là điều “bình thường”
Kinh nghiệm:
Không chốt ngay lần đầu
Hỏi nhiều phương án giá
Đàm phán dựa trên số lượng, tần suất hợp tác
Người Trung Quốc:
Tôn trọng hợp đồng
Nhưng linh hoạt trong thực tế
Hợp đồng nên:
Rõ ràng điều khoản chính
Có điều khoản xử lý phát sinh
Không quá dài dòng, phức tạp
Trong quá trình làm việc:
Chủ động hỏi tiến độ
Nhắc mốc thời gian
Xác nhận từng bước
Việc “theo sát” không bị coi là thiếu tin tưởng mà thể hiện:
Sự chuyên nghiệp
Trách nhiệm
Quan tâm đến hợp tác
Chỉ liên hệ khi cần việc
Phê bình thẳng thừng trước nhiều người
Thay đổi yêu cầu liên tục
So sánh họ với nhà cung cấp khác
Thanh toán chậm hoặc không rõ ràng
Những hành động này dễ:
Mất thiện cảm
Giảm ưu tiên hợp tác
Gây khó khăn về sau
Nếu có cơ hội gặp trực tiếp:
Ăn uống là phần quan trọng để xây dựng quan hệ
Không nên chỉ nói chuyện công việc
Có thể trao đổi đời sống, gia đình, văn hóa
Quà tặng:
Không cần quá đắt
Nên mang tính văn hóa Việt
Tránh số 4, vật sắc nhọn
Để hợp tác bền vững:
Giữ liên lạc thường xuyên
Hỏi thăm dịp lễ, Tết Trung Quốc
Chúc mừng các cột mốc hợp tác
Tôn trọng cam kết
Khi đã có niềm tin:
Làm việc nhanh hơn
Ít rủi ro hơn
Dễ được hỗ trợ khi có vấn đề
Giao tiếp và làm việc hiệu quả với đối tác Trung Quốc không chỉ dựa vào ngôn ngữ hay hợp đồng, mà quan trọng hơn là sự thấu hiểu văn hóa, tư duy và cách xây dựng mối quan hệ. Khi bạn biết cách giao tiếp khéo léo, tôn trọng thể diện, giữ chữ tín và chủ động trong công việc, khả năng hợp tác thành công sẽ cao hơn rất nhiều.
Trong bối cảnh thương mại Việt – Trung ngày càng phát triển, việc trang bị kiến thức và kỹ năng làm việc với đối tác Trung Quốc chính là chìa khóa giúp doanh nghiệp và cá nhân kinh doanh phát triển bền vững.
Xem thêm tại: